ندای قم / یادداشت / محمد رضا قاسمی نیا/ پژوهشگر وفعال فرهنگی؛ در میان روزهای سال ؛ فرصت هایی هست که برای عبودیت انسان و رسیدن به کمال و سعادت و تقویت و تقرب و معرفت خداوند از اهمیت والایی برخوردار می باشد. روز نهم ماه ذی حجه یکی از این روزها است که به نام روز عرفه می باشد و دعاها و اعمال متعدد برای آن تعیین شده است. برای کسانی که در مناسک حج شرکت کرده اند و روز نهم در صحرای عرفات حضور دارند توفیق و سعادت خاصی است.
حاجیان دراین روز شروعی بامعرفت دارند تا لبیک اللهم لبیک را با شناخت کامل و با دعا، استغفار، توبه و انابه رقم زنند و بر هواهای نفسانی غالب آیند و از مولای خود پاسخ بشنوند.و یکی از علل را روز عرفه گفتهاند چون زمانی است که از طرف خدای متعال مناسک حج توسط جبرئیل به حضرت ابراهیم علی نبیناوآله وعلیه السلام را آموزش داد و از حضرت سئوال کرد یاد گرفتی پاسخ داد: شناختم.
بندگانی که درشب های قدر و ماه مبارک رمضان آمرزیده نشدند و مشتاق دیدار یار و رسیدن به خالق بینیاز و معشوق را طالباند، به آنان بشارت و نوید یارب یارب را در این روز دادهاند وهمه به این روضه رضوان الهی برای طهارت روح و جسم دعوتشدهایم.روز عرفه نگاه خاص معبود مطلق به بندگان و عاشقان عارف است: چه در کربلای حسینی و یا صحرای عرفات و یا درهر جای عالم باشند.در این روز هر دستی به سویش بلند و اشکی جاری و آهی با نالهای قرین گردد، خدای مهربان بر او نظر رحمت و مغفرت میکند، چون عبد او با امید بر در خانهاش آمده است.
و برای کسانی که در سایر مکان ها و یا در وطنشان هستند نیز انجام این اعمال توصیه و تاکید می باشد.دراین روز با راز و نیاز و خواندن ادعیه و اذکار و نماز ؛ از خداوندقادر متعال انتظار داریم تا گوش؛ چشم و دل و همه جوارح و جوانح ما را در صراط مستقیم خودش قرار دهد و برای همیشه ثابت بمانند و عقل ما را برجهل، غضب، شهوت و وهم و شیاطین جنی و انسی پیروز گرداند.
عرفه روز پیوستن به او و جستن از غیر او است و روز رفع و دفع آفات و آثام و پلیدیها و معاصی از جسم و جان است. در مدرسه عالی عرفه؛ شاگردان ممتاز تربیت میشوند تابندگی و عشقورزی را بیاموزند و بر هوسهای حیوانی و شهوانی فائق آیند و با قربانی نفس سرکش به قرب و سعادت او برسند. حضرت امام باقر علیه السلام از حضرت امام سجاد علیه السلام روایت کرده است که آن حضرت در روز عرفه گروهی را دیدند که دست به سوی مردم دراز کردند و درخواست کمک داشتند!
امام زین العابدین علیه السلام خطاب به آنان فرمودند: وای بر شما! در این روز آیا از غیر خداوند کمک می خواهید!؟
درحالی که در این روز امید است فضل خداوند حتی شامل بچه هایی بشود که در شکم مادرانند!
روزه گرفتن ؛انجام غسل پیش از غروب آفتاب؛ زیارت حضرت امام حسین علیه السلام ؛خواندن دو رکعت نماز بعد از نماز عصر ؛ دعای چهل و هفت صحیفه امام سجاد علیه السلام برخی از اعمال پرفضیلت این روز بزرگ شمرده اند.
حضرت امام حسین علیه السلام در روز عرفه یکی از سال هایی که برای انجام مناسک حج در مکه بودند با خواندن دعاهایی در این روز؛ هدیه ماندگاری برای ما بر جای گذاشتند! در عصر روز عرفه با گروهی از اهل بیت و دوستان و همراهانشان زیر آسمان و در قسمت چپ جبل الرحمه (کوه معروف در وسط صحرای عرفات) به طرف کعبه ایستادند و دست ها را در برابر صورت گرفتند و این دعا را خواندند.
از آداب خواندن دعای امام حسین علیه السلام در روز عرفه از آن حضرت می آموزیم و بهتراست در خواندن دعا این گونه باشیم:
۱- زیر آسمان ۲- گروهی و جمعی ۳- رو به کعبه (رو به قبله)
۴- در حال ایستاده ۵- دست ها در برابر صورت ۶- گریه و اشک ریختن .
این دعا را سیدبن طاووس در کتاب اقبال الاعمال ؛ شیخ کفعمی در کتاب بلدالامین ؛ علامه مجلسی در کتاب بحارالانوار ؛ شیخ عباس قمی در کتاب مفاتیح الجنان و در کتاب مفاتیح نوین که زیر نظر آیت الله العظمی مکارم شیرازی تدوین شده نقل و ثبت گردیده است.
مهمترین عمل و انتظار از بندگان در این روز دعا برای خود و دوستان و همسایگان و خویشان و اقوام (در عالم حیات باشند یا نباشند ) و برآورده شدن حاجات و مهمات دینی و دنیوی و اخروی می باشد.
درخواست سلامتی و تعجیل در فرج سرورمان حضرت آقا امام زمان علیه السلام و عجل الله تعالی فرجه و سلامتی و طول عمر رهبر فرزانه انقلاب اسلامی حضرت امام سیدمجتبی خامنه ای و پیروزی نهایی جنودالهی ورزمندگان اسلام بر کفر و شرک و نظام سلطه واستکبار و دشمن آمریکایی صهیونی و هم پیمانان آنان را دراین روز از خداوند متعال مسئلت و درخواست کنیم !
در پایان یادداشت ترجمه فقراتی از این دعا را می خوانیم:
خدایا چنانم کن که از تو بترسم؛ گویا که تو را میبینم و با پرهیزگاری مرا خوشبخت گردان و به نافرمانیات بدبختم مکن و خیر در آنچه را مقرر کردی برایم اختیار کن و به من در تقدیرت برکت ده تا شتاب آنچه را تو به تأخیر انداختی نخواهم و تأخیر آنچه را تو پیش انداختی آرزو نکنم.
خدایا قرار ده، بینیازی را در روح و روانم و یقین را در دلم و اخلاص را در عملم و نور را در دیدهام و بصیرت را در دینم و مرا به اعضایم بهرهمند کن و گوش و چشمم را دو وارث من گردان و مرا بر آنکه به من ستم روا داشته پیروز کن و در رابطه با او انتقام و هدفم را نشانم ده و چشمم را بدین سبب روشن گردان.
خدایا گرفتاریام را برطرف کن و زشتیام را بپوشان و خطایم را بیامرز و شیطانم را بران و بدهکاریام را ادا کن و برایم معبودا در آخرت و دنیا درجهای برتر قرار ده!
