دبیر ستاد ملی سیاستگذاری و هماهنگی مدیریت پدیده گرد و غبار کشور با تاکید بر اینکه منطقه «سراجه» قم به عنوان یکی از کانونهای اولویتدار کشور در لیست اقدامات ویژه قرار گرفته است، گفت: در مواجهه با شرایط اقلیمی خشک، رویکرد کشور باید از صرفِ «کنترل و پیشگیری» به سمت «ایجاد شهرهای تابآور» تغییر یابد.
به گزارش ندای قم ،بهزاد رایگانی روز چهارشنبه در جلسه کارگروه مقابله با پدیده گرد و غبار استان قم که با هدف ارزیابی عملکرد دستگاههای اجرایی برگزار شد، با اشاره به چهار اصل اساسی در مدیریت این پدیده اظهار کرد: برای مقابله اصولی با گرد و غبار باید بر چهار محور «کنترل و پیشگیری»، «مقابله و آمادگی»، «تسکین و کاهش آسیب» و «سازگاری و تابآوری» تمرکز کرد؛ این در حالی است که بخش عمدهای از فعالیتها تاکنون صرفاً بر «کنترل و پیشگیری» متمرکز بودهاست.
وی با اشاره به اقلیم خشک و بیابانی قم و خشکسالیهای پیدرپی که این استان را به منطقهای غبارخیز تبدیل کرده است، افزود: در چنین اقلیمی، اقدامات کنترلی بهتنهایی پاسخگو نیست. واقعیتهای اقلیمی نشان میدهد که حتی با وجود اجرای برنامههای کنترلی، در سالهای خشکسالی وقوع گرد و غبار اجتنابناپذیر است؛ بنابراین، راهبرد اصلی ما باید توانمندسازی جوامع محلی و حرکت به سوی شهرهای تابآور باشد تا آسیبها به حداقل برسد.
آبگیری تالابها؛ فرصتی برای مقابله با کانونهای غبارخیز
دبیر ستاد ملی مدیریت پدیده گرد و غبار با اشاره به پیشبینیهای هواشناسی مبنی بر بارشهای مناسب در پاییز و زمستان پیشرو، تصریح کرد: باید از این فرصت طلایی برای احیا و آبگیری تالابها به بهترین شکل استفاده کرد.
وی به آخرین وضعیت عملیات اجرایی در کانونهای بحرانی قم اشاره کرد و گفت: طرح ۵۲ هزار هکتاری مقابله با گرد و غبار در منطقه سراجه قم، پس از تصویب در ستاد ملی، در مرحله اجرایی قرار دارد و بر اساس زمانبندی دقیق، تمام دستگاههای اجرایی مکلف به انجام وظایف محوله در این پروژه هستند.
رایگانی خاطرنشان کرد: عزم ملی برای مدیریت گرد و غبار در سراسر کشور، بهویژه در استان قم وجود دارد. کانونهای گرد و غبار بر اساس میزان خطر و تأثیرگذاری بر جمعیت هدف، اولویتبندی شدهاند و در این میان، منطقه سراجه قم با توجه به شاخصهای خطرپذیری، یکی از اولویتهای اصلی کشور است که منابع مالی و مدیریتی هدفمندی به آن اختصاص یافته است.
لزوم ارائه برنامههای عملیاتی برای کنترل گرد و غبار
اکبر بهنامجو استاندار قم نیز در این جلسه با تأکید بر لزوم ارائه برنامههای عملیاتی برای کنترل گرد و غبار، گفت: دستگاههای مسئول باید با تدوین طرحهای اجرایی و زمانبندی مشخص، زمینه رسیدن به نقطه کاهشی در نمودار گرد و غبار استان را فراهم کنند.
اقدامات انجامشده و تمرکز ویژه بر منطقه سراجه
مدیرکل منابع طبیعی استان با اشاره به اقدامات شاخص سالهای گذشته، اهم فعالیتها را شامل ۱۶ هزار هکتار نهالکاری و بوتهکاری، ۲۳۶ هکتار مالچپاشی به همراه نهالکاری، ۳۱۰۰ هکتار ایجاد هلالی آبگیر و بذرکاری، و همچنین احداث ۲۲ کیلومتر تله رسوبگیر برشمرد.
داودی در ادامه با تمرکز بر اجرای طرح مدیریت جامع مقابله با بیابانزایی در منطقه «سراجه»، به اقدامات عملیاتی سال ۱۴۰۴ در این محدوده اشاره کرد که شامل موارد زیر است: نهالکاری در مناطق جنتآباد، شرق جنتآباد و نواران (مجموعاً بیش از ۱۰۰۰ هکتار). عملیات آبیاری و مراقبت از نهالکاریهای انجامشده در سطح ۴۲۰ هکتار. مدیریت رواناب در سطح ۳۰۰ هکتار.
توقف پیشروی بیابان؛ اولویت راهبردی قم
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان قم در پایان تأکید کرد: «با توجه به همجواری استان قم با دو کویر مرکزی، مهمترین راهبرد ما در کنار اجرای پروژههای مقابله با بیابانزایی، ایجاد نقاط ایست و توقف برای سرعت پیشروی بیابانزایی در استان است.»
ضرورت تعهد دستگاهها بر اجرای وظایف و تکالیف خود
سیده مریم محمدی مدیرکل حفاظت محیط زیست استان قم نیز در این جلسه که با هدف بررسی برنامه ها و اقدامات دستگاههای اجرایی مختلف در راستای مقابله با پدیده گرد و غبار در استان قم و اجرای طرح جامع منطقه سراجه برگزار شد، بر ضرورت تعهد دستگاهها بر اجرای وظایف و تکالیف خود تأکید کرد.
این جلسه نشاندهنده عزم مدیریت ارشد استان برای مقابله با چالشهای زیستمحیطی و کاهش اثرات ریزگردها در قم است.
